Doe goed en voel je goed – word een karma yogi

 

Wist je dat je door het helpen van anderen je bloeddruk verlaagt en zelfs dat het sterftecijfer daalt als we massaal aan het vrijwillig werk voor anderen doen? Handel zonder te verlangen en je wordt in alle opzichten een beter mens.

 

Als kind zat ik bij de Kabouters (scouting) en dan moest je geregeld een heitje-voor-een-kwarweitje doen. Een klus in ruil voor een kwartje en dat kwam dan ten goede aan de scouting. Vooral oude mensen in de buurt hadden wat voor je: flessen wegbrengen (als je geluk had mocht je een het statiegeld houden), de stoep vegen, onkruid wieden in de tuin. Het was leuk die klusjes en het was een soort wedstrijdje, wie zoveel mogelijk geld inbracht. Dat wedstrijd element was leuk als kind, maar vaker vaak deed je dingen eenvoudig omdat je ze had geleerd. Zoals je in de bus opstond voor een oude opa of een zwangere vrouw. Het was zeker niet in je eigen belang – liever wilde je op de stoel bij het raampje blijven zitten – je dacht er niet bij na, en toch was het helemaal oké. Ik weet nog dat ik ooit in het buitenland in de bus zat en zag dat een opa zijn kleinkind liet zitten en hijzelf bleef staan. Precies omgekeerd van hoe ik het had geleerd, maar ook dat was goed, de opa deed het uit liefde voor zijn kleinzoon. Al die kleine belangeloze daden maken niet alleen dat de samenleving een stuk vriendelijke is, maar ze werken ook door op je gezondheid.

 

 Helder als een lotusblad

‘Wetenschappelijk bewijs bevestigt het idee dat een daad van generositeit positief doorwerkt op de gezondheid als we regelmatig onbaatzuchtige daden doen,’ zo citeerde de New York Times journalist Nicole Karlis  in haar artikel Why doing good is good for the do-gooder. de neurowetenschapper Richard Davidson die al sinds de jaren negentig de effecten van positieve emoties als compassie en vriendelijkheid op het brein onderzoekt.

 

Yoga wist dat allang: karma yoga, ofwel de yoga van het onbaatzuchtig handelen, zuivert de geest en kalmeert de zinnen. Wat hierbij voorop staat, is dat je geen enkele verwachting hebt. ‘Zij die niet gehecht zijn aan de resultaten van hun handelingen,’ zo staat te lezen in de yogabijbel, de Bhagavad Gita, ‘worden niet langer beïnvloed door de gevolgen van eerder verrichte handelingen, net zoals een lotusblad niet door water kan worden aangetast.’ Je zou kunnen zeggen, dat dit de eerste stap is naar onthechting: je zet een stap terug, en bekijkt je daad vanaf een afstand, omdat je er niets mee hoeft verder.

 

Slechts een doorgeefluik

Hoe werkt het dan?  Boeddha zei het al: ‘Je kunt het pad van jezelf verlichten door dat van een ander te verlichten.’ Door belangeloos te handelen besef je dat je ‘slechts’ een doorgeefluik bent en niet de  actor. Het maakt dat je je verbonden voelt met de ander. Iemand die ‘down’ is of depressief, voelt zich alleen en afgescheiden van anderen, voelt niet meer de verbinding met de wereld om hem of haar heen. Door zomaar iets voor iemand te doen, kun je die verbinding weer leggen. Maar er is wel een voorwaarde. Houd het niet bij slecht één keer. Dus niet alleen geld doneren als er ergens ter wereld een ramp is uitgebroken, maar ga bijvoorbeeld wekelijks koken in een hospice, of  geregeld een blokje om met de oude buurvrouw die slechter been is.

Dan pas is er, zo blijkt uit onderzoeken, een effect op jouw eigen gezondheid. Dus hoe belangeloos is het eigenlijk nog om bijvoorbeeld vluchtelingen Nederlandse les te geven, als je daar je eigen gezondheid een boost mee geeft?

Maakt dat uit? Mooi meengenomen toch? En dat is niet eens alles. Karma yoga helpt je in het oefenen van geduld en nederigheid. Redenen genoeg gewoon eens wat voor een ander te doen.